
Της Ελένης Αναστασιάδου
Το βράδυ της Τρίτης 3 Φεβρουαρίου, ανοιχτά της Χίου, ένα φουσκωτό µήκους περίπου οκτώ µέτρων, φορτωµένο µε 40 πρόσφυγες και µετανάστες – ανάµεσά τους έγκυες γυναίκες και παιδιά – βρέθηκε αντιµέτωπο µε περιπολικό σκάφος του ελληνικού Λιµενικού. Σύµφωνα µε την επίσηµη εκδοχή, οι επιβαίνοντες εµβόλισαν το σκάφος του Λιµενικού προσπαθώντας να διαφύγουν.
Ωστόσο, ακόµα και βετεράνοι αξιωµατικοί του σώµατος αµφισβητούν αυτή την εκδοχή, θεωρώντας πιο πιθανό το ναυάγιο να προκλήθηκε από κακούς χειρισµούς ή από βίαιες διαδικασίες επαναπροώθησης. Το αποτέλεσµα ήταν 15 νεκροί και δεκάδες τραυµατίες. Μάλιστα, στο νοσοκοµείο της Χίου µεταφέρθηκαν 24 άτοµα, εκ των οποίων 12 παιδιά, τρεις υποβλήθηκαν σε χειρουργείο για τραυµατισµούς σε ζωτικά όργανα, ενώ δύο έγκυες γυναίκες έχασαν τα έµβρυά τους. Η κατάσταση ήταν τόσο επείγουσα που εκδόθηκε κάλεσµα προς όλους τους γιατρούς του νησιού να συνδράµουν στην περίθαλψη των τραυµατιών.
Αυτό που συνέβη στη Χίο δεν είναι τυχαίο «ατύχηµα»· είναι αποτέλεσµα µιας συνειδητής πολιτικής επιλογής της κυβέρνησης. Η ρητορική του Θάνου Πλεύρη ότι «υψώνουµε ένα τεράστιο τείχος στην παράνοµη µετανάστευση» δεν είναι απλώς λόγια· είναι οδηγία για δράση που υπερισχύει της ίδιας της ανθρώπινης ζωής. Το νοµοσχέδιο Πλεύρη, µε τις ρυθµίσεις για απέλαση ανήλικων µαθητών, την αφαίρεση αδειών διαµονής σε άνεργους µετανάστες και τη διαγραφή ΜΚΟ που θεωρούνται «ύποπτες», αποδεικνύει ξεκάθαρα ότι η κυβέρνηση ποινικοποιεί τη φτώχεια, την ανάγκη και την αλληλεγγύη, ενώ αγνοεί τα βασικά ανθρώπινα δικαιώµατα.
Η ελληνική πολιτική στα σύνορα δεν εφαρµόζει απλώς νόµους· δηµιουργεί µηχανισµούς θανάτου. Τα ναυάγια δεν είναι «ατυχήµατα»· είναι η συνέπεια µιας επιλογής που τοποθετεί την αποτροπή και την εικόνα «ασφάλειας» πάνω από την ανθρώπινη ζωή. ∆υόµισι χρόνια µετά το ναυάγιο της Πύλου, όπου πάνω από 600 άνθρωποι χάθηκαν και 17 λιµενικοί δικάζονται, η Ελλάδα συνεχίζει τις συστηµατικές πρακτικές αποτροπής και pushbacks, µε τη σιωπηρή ανοχή της Ε.Ε., παραβιάζοντας το διεθνές και ενωσιακό δίκαιο αλλά και το ίδιο το Σύνταγµα. Κάθε νεκρός ή τραυµατίας στα νερά του Αιγαίου είναι απόδειξη ότι η πολιτική της κυβέρνησης επιλέγει συνειδητά τον θάνατο αντί για τη ζωή. Η πλήρης ευθύνη βαραίνει την ελληνική κυβέρνηση και τη στενή της συµµόρφωση µε τις στρατηγικές αποτροπής της Ε.Ε.. Η χρήση της Λιµενικής δύναµης ως µηχανισµού καταστολής, η νοµοθετική αυστηροποίηση και η ποινικοποίηση της κοινωνικής αλληλεγγύης είναι επιλογές πολιτικές, όχι τεχνικά λάθη. Κάθε pushback, κάθε νόµος που στερεί δικαιώµατα, κάθε καθυστέρηση στην παροχή βοήθειας δεν είναι ατύχηµα· είναι πολιτική απόφαση µε θανάσιµα αποτελέσµατα.
Η θέση µας είναι ξεκάθαρη: η προστασία της ζωής των προσφύγων και µεταναστών δεν είναι διαπραγµατεύσιµη. Η πολιτική των pushbacks πρέπει να σταµατήσει, να διασφαλιστούν ασφαλείς και νόµιµες διαδροµές εισόδου, πλήρης πρόσβαση στο άσυλο και αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης. Η διαφάνεια στις επιχειρήσεις διάσωσης και η λογοδοσία για κάθε νεκρό ή τραυµατία είναι υποχρέωση του κράτους, όχι επιλογή. Κάθε ναυάγιο, κάθε χαµένο παιδί ή βρέφος, κάθε τραυµατίας είναι απόδειξη ότι η ζωή αντιµετωπίζεται ως κόστος και όχι ως δικαίωµα.
Η τραγωδία στη Χίο είναι ακόµα µια απόδειξη ότι η κυβέρνηση και η Ε.Ε. επιλέγουν την καταστολή αντί για την προστασία. Κάθε µέρα που περνά, η ίδια πολιτική παράγει θανάτους, ενώ το Αιγαίο µετατρέπεται σε θάλασσα φόβου και όχι σωτηρίας. Η αλληλεγγύη και η υπεράσπιση των δικαιωµάτων των προσφύγων δεν είναι ιδεολογική πολυτέλεια· είναι ηθική, κοινωνική και πολιτική υποχρέωση. Κάθε νεκρός στη Χίο είναι αποτέλεσµα επιλογής, όχι συγκυρίας – και η πολιτική αυτή επιλογή πρέπει να ανατραπεί τώρα.



Υποβολή απάντησης